ნაწარმოებები


ურაკპარაკის დასახმარებლად!!!     * * *     გთხოვთ შეიხედოთ ფორუმზე: #ურაკპარაკის ფორუმი >> ლიტერატურული საიტის შესახებ >> ურაკპარაკის დასახმარებლად -> http://urakparaki.com/?m=13&Forum=1&Theme=1502#Last

ავტორი: ოთარ რურუა
ჟანრი: სხვა
ამ ჟანრის ნაწარმოებები არ ფასდება
30 ივლისი, 2019


დედა

,,ოთარ, შენი ლექსები დედისადმი აბსოლუტურად ცალკეა, სადღაც მაღლობზე, თითქოს დაცული წყალდიდობისა და მერეხისაგან... სულ განცალკევებით დგას ამ სივრცეში“.

ლელა მეტონიძე

.........................................................................................................................

დედაჩემის სიცოცხლეში (1958-2012) მხოლოდ ერთი ლექსის დაწერა მოვასწარი მასზე, მხოლოდ დედაჩემის გარდაცვალების მერე დამიგროვდა დედაზე ლექსები. ასეა სამწუხაროდ, როდესაც მშობელი გვერდით გყავს, ცოცხალია, ვერ ვაფასებთ, მხოლოდ მისი გარდაცვალების მერე ვხვდებით მის ფასს, მის საჭიროებას. ქართველები ხომ გარდაცვალების მერე ვაფასებთ საყვარელ ადამიანებს?!

არ არსებობს დედაზე დაწერილი ცუდი ლექსი, დედაზე დაწერილი ყველა ლექსი თავისებურად კარგია. დედაზე დაწერილი ლექსებიდან გოდერძი ჩოხელის ეს ლექსი მიყვარს განსაკუთრებით:

,,დედი,
რაღაც არ მასვენებს, ალბათ ღმერთის წამ-წერა,
დედი,
როგორ შემოგკადრო, შენზე ლექსის დაწერა?!
დედი,
დიდმა ღმერთმა იცის, რაც უნდა ვყოფილიყავ,
დედი,
ალბათ ამიტომაც, შენთან ყოფნა დამწერა.
დედი,
როგორ გიღალატო, როგორ დავრჩე ამქვეყნად,
დედი,
ღმერთს რომ შევუყვარდე, აქ რომ მთხოვოს დარჩენა,

უკვდავება რომ დაიწყოს,
ღმერთს მოსურდეს აღწერა,
არ გეწყინოს, ღმერთს ვფიცავარ,
ღმერთს დავტოვებ ნაწყენად.
ღმერთის მჯერა, ღმერთი მიყვარს,
მაგრამ ერთის არ მჯერა:
სადაც შენ არ მეგულები, იქ არ მინდა დარჩენა“.

დედაშვილურ სიყვარულზე უფრო დიდი გრძნობა არ არსებობს დედამიწაზე, ისევე როგორც არ არსებობს დედის გარდაცვალებით გამოწვეულ ტკივილზე უფრო დიდი ტკივილი, შვილის გარდაცვალებით გამოწვეულ ტკივილის გარდა.

ხშირად ჩაეხუტეთ დედებს

ცუდ ხასიათზე ვიყავი თუ კარგ ხასიათზე, დედას ყოველთვის ვეხუტებოდი. არა აქვს მნიშვნელობა ცუდად ხარ თუ კარგად, დედას ხშირად უნდა ჩაეხუტო (ვისაც აღარ გვყავს, ნათელში გვიმყოფოს უფალმა), ჩახუტებით სითბო გადადის. მშობლის სიყვარულიდან იწყება მოყვასის სიყვარული.

დედა სიცოცხლის ელექსირია! ბედნიერია ის ქალი, რომელსაც დედა ჰქვია, ქალისთვის დედობაზე დიდი ბედნიერება არ არსებობს.

არავის ეყვარები ისე, როგორც მშობელ დედას უყვარხარ, არავინ გიერთგულებს ისე, როგორც შენი დამბადებელი გიერთგულებს.

დღეს ხშირად გვესმის დედის გინება, რაც ძალიან სამწუხაროა, გინებაზე უარესი არაფერია, დედის გინება ღვთისმშობლის გინებას ნიშნავს, რადგან ღვთისმშობელი ყველას დედაა.
პოეტი ნოდარ ჯალაღონია თავის ლექსში ,,შეგინებული დედები“ ამბობს:

,,დედაზე უფრო ძვირფასი ვინა გყავთ, რა გაბადიათ?
დედა - ქართველი ვაჟკაცის სალოცავი და ხატია!“

,,კაცი რომ საკუთარ დედაზე შეიგინება, ის ერთი ჩასუნთქვის ღირსიც არ არის!“ - თქვა თავის დროზე ნოდარ დუმბაძემ.

თვალები სულის სარკეა, რომელშიც ყველაფერი სჩანს: სევდაც, სიხარულიც, პატიოსნებაც, სიყალბეც.

დედაჩემს ყველაფრის მთქმელი თვალები ჰქონდა, ყველაფერი იკითხებოდა მის თვალებში: სევდაც და სიხარულიც, ტკივილიც და ბედნიერებაც. ჩვენ ხშირად ერთმანეთს თვალებით ველაპარაკებოდით.

ჩვენ – ქართველებს ბევრი კარგი სიტყვა გვაქვს დედაზე: ,,დედაენა“, ,,დედა ბოძი“, ,,დედა ისტორია“, ,,დედამიწა“ და ასე შემდეგ.

დაბოლოს, ჩემივე ლექსით მინდა დავასრულო ჩემი ეს ვრცელი სტატუსი:

აღსარება

ვერ ავისრულე გულის წადილი
და ვერ შევმატე მისხალს - მისხალი,
სახსოვრად დამრჩა დედის მანდილი,
ღმერთთან წავიდა სწორედ ის ქალი, -

მე რომ ვუყვარდი ალალად, წრფელად,
არც გაუვლია ღალატი გულში,
არ არსებობდა ჩვენ შორის წყენა,
გაზაფხულზე კი ჰყვაოდა ნუში.

თუმც კვლავ მივყვები დროის დინებას,
ნელ - ნელა ვხდები გულჩათხრობილი,
რა ვქნა, უფალმა ასე ინება,
ვარ ამ სევდიან ამბის მთხრობელი.

ჯანდაბას ჩემი წადილი გულის,
მე ამ სამყაროს ჯერ კიდევ ვხედავ...
და ცოცხლობს ჩემში ის სიყვარული,
რომ მიწილადა მშობელმა დედამ.

ოთარ რურუა

....................................................................................................

ნათია გიორგიძის შესახებ

არიან ადამიანები, რომლებიც სამარადისოდ იბევებენ ადგილს შენს გულში, ყოველთვის იმას ფიქრობენ საკუთარი მოყვასი როგორ და რით ასიამოვნონ, მათ შემხედვარეს გინდა რომ სიცოცხლე არასოდეს დასრულდეს, სულ გვერდით გყავდეს... აი სწორედ ასეთი ადამიანების ჯგუფს განეკუთვნებოდა ჩემი დეიდაშვილი - ნათია გიორგიძე. სიცოცხლით სავსე იყო, ისედაც ლამაზი, ღიმილით კიდევ უფრო ალამაზებდა სამყაროს. 31 წლის ასაკში შეწყდა მისი მშვენიერი სიცოცხლე. მინდა რომ ლამაზი სულის ადამიანები უფრო ახლოს გაიცნოს საზოგადოებამ, რომ უფრო მეტად დააფასოს სიცოცხლე, რომ უფრო მეტად გაუფრთხილდნენ ერთმანეთს, რომ უფრო მეტად გაუღვივდეთ სიყვარული და პატივისცემა ნაადრევად გარდაცვლილ კარგი ხალხისადმი. დადიოდა ამ ქვეყნად ლამაზი სულის ადამიანი, ენერგიითა და სიცოცხლით სავსე ყმაწვილი ქალი, მიდიოდა და მიჰქონდა ქუჩა, მისი ღიმილი წამსვე არჩენდა უძლურს.

კარგი ადამიანები ნაადრევად მიჰყავს უფალს თავისთან, ალბათ უფალსაც კარგები უნდა თავისთვის, მაგრამ ჩვენ რა დავაშავეთ? ჩვენ - ადამიანებმა, რომლებსაც გვინდა რომ დიდხანს გვყავდეს გვერდით ჩვენი მოყვასი.

თვალები სულის სარკეა, რომელშიც ყველაფერი სჩანს: სევდაც, სიხარულიც, პატიოსნებაც, სიყალბეც.

ნათიას ყველაფრის მთქმელი თვალები ჰქონდა, ყველაფერი იკითხებოდა მის თვალებში: სევდაც და სიხარულიც, ტკივილიც და ბედნიერებაც. ჩვენ ხშირად ერთმანეთს თვალებით ველაპარაკებოდით,

მას არასოდეს უღალატნია თავისი მოყვასისთვის. მას უყვარდა სიცოცხლე, უყვარდა ადამიანები, უყვარდა ხელოვნება.

უნიჭიერესი იყო, საოცრად უყვარდა ხელოვნება. 4 წელი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ანსამბლში ცეკვავდა, ასევე მშვენივრად უკრავდა და მღეროდა გიტარის თანხლებით. განსაკუთრებულად მღეროდა „არხოტო, სამშობლოს!“ ძალიან უყვარდა მოგზაურობა, ხშირად მოგზაურობდა როგორც ბარში, ისე მთაშიც. თავის მეგობრებთან ერთად ლაშქრობებში დადიოდა. ამ ყველაფერს იმიტომ გიყვებით, რომ მინდა საზოგადოებამ უფრო ახლოს გაიცნოს ასეთი ადამიანები, თუნდაც გარდაცვალების შემდეგ. ადამიანები მიდიან, კადრები კი რჩება.

ოთარ რურუა

.............................................................................................................................................

ამ ბოლო დროს ხშირად მეფიქრება სიკვდილზე. არა, სიკვდილზე არა... გარდაცვალებაზე. ხშირად ვფიქრობ უფალთან ნაადრევად და ნაგვიანევად წასულ ადამიანებზე.

1994 წელს შვიდი წლით უმცროსი ძმა წამართვა უფალმა, 18 წლის შემდეგ მშობელი დედის სული მიიბარა. დედის შემდეგ, დეიდაშვილი გამომეცალა ხელიდან, შემდეგ ბებია, შემდეგ მეორე ბებია, შემდეგ ბაბუა, შემდეგ უსაყვარლესი პედაგოგი - მანანა სიმონიშვილი.

რამდენიმე ნაცნობი ლიტერატორის თავიც წამართვა უფალმა. 2011 წელს იმედი ჯახუა გარდაიცვალა, 2014 წელს ოთარ გურგენიშვილი, 2015-ში ბექა მარგიშვილი, 2015-შივე შესანიშნავი ადამიანი და მწერალი - თამაზ ექვთიმიშვილი დავკარგეთ, შემდეგ პეტრე ქოჩაკიძე-ჭალადიდელი, შემდეგ ტრისტან მახაური - იგივე ,,ბეჩავ ფშაველი“, შემდეგ ნინო კემულარია.

2018 წლის 4 ოქტომბერს ნინო ნეკერიშვილი გამოგვეცალა ხელიდან. არაჩვეულებრივი ადამიანი იყო, ლიტერატურის დიდი მოყვარული და თავადაც კარგი ლექსების ავტორი. ნაცნობები მას ,,ნეკერას“ ვეძახდით, არ სწყინდა.

მახსოვს როგორი გახარებული იყო, ეს ლექსი რომ დავუწერე:

ნეკერ...

მითხარ, ნეკერ, საით მიდის
ეს პატარა სამყარო,
ჩამტყდარია შუა ხიდი,
დამშრალია ცხრაწყარო.

სხვისი არ ვიცი და... ჩვენ კი
ვცოცხლობთ უფლის იმედით,
ჩვენი ძმების გულებამდე
სიყვარულით მივედით.

მან იკითხოს - ვინც ქართველებს
სირცხვილით თვალს გვარიდებს
და ვისაც ჩვენ არ ვუყვარვართ -
თავისი გზით წავიდეს.

კარგი ადამიანები ნაადრევად მიჰყავს უფალს თავისთან, ალბათ უფალსაც კარგები უნდა თავისთვის, მაგრამ ჩვენ რა დავაშავეთ? ჩვენ - ადამიანებმა, რომლებსაც გვინდა რომ დიდხანს გვყავდეს გვერდით ჩვენი მოყვასი.

სახსოვრად ფოტოები და ის ლიტერატურული საღამოები დამრჩა, ერთად რომ ვმონაწილეობდით.

ნეკერას შემდეგ, ანა ლაშხელმა დაგვტოვა... საოცარი გოგო იყო ანა, საოცარი ხელწერაც ჰქონდა. მისი მოთხრობა ,,აკვანი“ რომ წავიკითხე, სასიამოვნოდ გაოცებული დავრჩი.

ანას უყვარდა სიცოცხლე, უყვარდა ადამიანები, უყვარდა საკუთარი მოყვასი.

სამარადისოდ ჩაქრა ორი მზე

(ნინო ნეკერიშვილისა და ანა ლაშხელის ნათელ ხსოვნას)

საქართველოსთვის ოქტომბრის თვეში
სამარადისოდ ჩაქრა ორი მზე,
არ ვარ შესული სიბერის წლებში,
მაგრამ თვალებში ავი დრო მიმზერს.

ვუძლებ ტკივილით სავსე ცხოვრებას -
მუდამ გულწრფელად ნამტირალევი,
ცისკრის ზარამდე მემახსოვრება
მზით ანთებული მათი თვალები.

გვიყვარდეს ერთმანეთი ცოცხლად დარჩენილ ადამიანებს, ნუ ვატკენთ გულებს ერთმანეთს. უფალმა დიდხანს გვაცოცხლოს ჩვენგან წასულთა სულების უკვდავსაყოფად. ისე გვაცოცხლოს უფალმა, ,,რომ ჩვენც ოდესმე დავაკლდეთ ქალაქს!“

დაბოლოს:

იმდენი კარგი პიროვნება წავიდა ჩვენგან,
ცხრა თაობას რომ ეყოფოდა ამ ქვეყანაში.
სიყვარულისთვის თუ დამჭირდა, ენგურში შევალ,
როგორც შევიდა თამარისთვის ერთ დროს თარაში.

უფალმა მოგვცეს მოთმინება იობის... ძალა,
ეს მერამდენედ ჩამორეკეს მწუხრის ზარებმა.
ვიდრე ვარსებობ, არ ვაპირებ მოყვასთა ღალატს,
ჩემი ღალატი - ეს იქნება გარდაცვალება.

ოთარ რურუა

კომენტარები ილუსტრაციები რეცენზიები